- 'dod pa/
- ID:
- T100959
- འདོད་པ (Tibetan, Tibetan script, Original)
- > 'dod pa/ (Tibetan, Latin script, Transliteration-THL Extended Wylie Transliteration)
- > döpa (Tibetan, Latin script, Transcription-THL Simplified Tibetan Transcription)
Other Dictionaries
1. Jeffrey Hopkins Dictionary
Hopkins' Translations: desire; wish; assert; assertions; accept; desire; consider
Others' Translations: {C}longing; long for; aspire to be; zeal; zealous; zest; temptation; wish for; look for; seek; considered; desired; is considered/regarded; can be desired; just as he plans; desirous; until he wishes; profitable; admitted; intent; intention; purpose; attempt (to hurt)
Sanskrit: {LCh,MSA,MV,C,L}kāma; {C}spṛhatā; {C}spṛhayate (=spṛhet); {C,MSA}spṛhā; {C}chandikatā; {C,N}icchā; {C}icchati; {LCh,C,MSA}iṣṭa; {C,N}iṣyate; {MSA}eṣitā; {MSA}eṣin; {N}abhyupagama; (ā √kāṅkṣ): {MSA}ākāṅkṣati; {MSA}ākāṅkṣaṇa; {C}ākāṅkṣamāna; {C}arthika; {MV}arthitva; {MSA}prārthita; {C,N}abhimata; {C}abhiprāya; {MSA}abhipreta; {MV,MSA,N}abhilāṣa; {MV}ruci
- language:
- English
2. Rangjung Yeshe Dictionary
-
chad nas 'phro mi 'dod pa - grow weary and feel disinclined to continue
- language:
- English
-
to hold, maintain
- language:
- English
-
craving
- language:
- English
-
love-making
- language:
- English
-
ambition
- language:
- English
-
assert, hold, wish [thd]
- language:
- English
-
self-centered བཙུན་མོ་དེ་འདོད་པས་ངོ་ཚ་དང་བག་ཡོད་བྲལ་ཏེ་ the queen was thoughtless and self-centered
- language:
- English
-
suppositions, a positing of ...
- language:
- English
-
འདོད་པ་, འདོད་པ་, འདོད་པ་; 1) to wish/ desire; hanker after; lust for, 2) desire; longing, crave, desire, like, desire to do, lust, passion, zeal; attachment, attraction to sense pleasures, be willing, wish, hanker for, aspire to, have in mind, want, hope for, wish; lust; ex. གྲུབ་རྟགས་+ to hope for signs of attainment 3) Syn ཁས་ལེན་, to suppose, claim, admit, consider, assert, regard as, believe, maintain, proclaim, accept, hold/ maintain (i.e. philosophically); 4) acceptance, admission, belief, claim, consideration, posit, proclamation of one's view, 5) Syn འདོད་པའི་ཁམས་
- language:
- Tibetan
3. Ives Waldo Dictionary
-
1) desire 2) assert/proclaim; 3) sexual desire; 4) Kamadeva; 5) desire realm (6) 13)/ [joy, craving [sense-]pleasure, attraction, passion, attachment, belief, admission, acceptance, maintain that, posit, attachment, longing, desire realm, want, wish, fulfilled wish, long for, have a mind, like, be willing, aspire to, crave, hanker for. Kamadeva by having 13 divine prostitutes is symbolized by 13: 1 glog ldan ma, two thig le mchog ma, three pad dkar ma, four lag bzang ma, five dga' ba'i shing rta ma, six rab tu myos byed ma, 7 me n' ka, 8 skra 'dres ma, 9 legs rgyan ma, 10 munydza skyes ma, 11 aa lam bu sh'a, 12 chu shing brla can ma, 13 sked legs ma.]
- language:
- English
-
1) desire, want, wish; 2) assert, proclaim; 3) sexual desire; 4) Kamadeva; 5) desire realm; 6) 13
- language:
- English
4. Jim Valby Dictionary
sense pleasures, sense objects, philosophical position, point, supposition, view, claim, opinion, desire, world of sensuality, wish to, would like, wish, covet, longing, sense desires, intend, willing, yearn, assertion, maintaining a view, to wish for, it is said to be, it is asserted to be, it can be said, to feel, to believe, to feel, to intend to, urge
- language:
- English
5. Richard Barron Dictionary
to hold/ maintain/ posit (i.e., philosophically)/ believe (in); to wish/ desire; desire; (philosopical) supposition/ opinion
- language:
- English
6. bod rgya tshig mdzod chen mo
[1416] 1. ༼ཐ་མི་དད་པ༽ 1༽ ཆགས་པ་དང། དགའ་བ་དང། སྲེད་པ། ... ཆང་འཐུང་འདོད་པ། ... རྩེད་མོ་རྩེ་འདོད་པ། ... རང་བདེ་བར་འདོད་པ་ལ་དཔགས་པས་གཞན་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་ཤེས་པ། ... 2༽ ཁས་ལེན་པ། ... རང་ལུགས་འདོད་པ་ལས་གཞན་གྱི་བཤད་སྲོལ་ཁས་མི་ལེན་པ། ... ནོར་འཁྲུལ་སྙིང་ཐག་པ་ནས་འདོད་ཅིང་ཁས་བླངས་པ། ... ཆོས་དད་བྱེད་མཁན་ཚང་མས་ལྷ་ཡོད་པར་འདོད་པ། ... 2... .1༽ ཆགས་པའི་མིང། ... འདོད་པ་ཁེངས་པ། ... འདོད་པ་ཆུང་བ། ... འདོད་པ་ཆེ་བ། ... འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ། ... 2༽ ༼མངོན༽ འདོད་པའི་ལྷ་སྟེ་ལྷའི་སྨད་འཚོང་མ་བཅུ་གསུམ་ཡོད་པས་གྲངས་བཅུ་གསུམ་མཚོན། དེ་དག་ནི་གློག་གི་འོད་ཅན་མ་དང། ཐིག་ལེ་མཆོག་མ། པད་དཀར་མ། ལག་བཟང་མ། དགའ་བའི་ཤིང་རྟ་མ། རབ་ཏུ་མྱོས་བྱེད་མ། མེ་ནཱ་ཀ། སྐྲ་འདྲེས་མ། ལེགས་རྒྱན་མ། མུཉྫ་སྐྱེས་མ། ཨ་ལམྦུ་ཥཱ། ཆུ་ཤིང་བརླ་ཅན་མ། སྐེད་ལེགས་མ་བཅས་སོ། ... 3༽ འདོད་པའི་ཁམས། ...
- language:
- English
7. dag yig gsar bsgrigs
- is related to
- 'dod khams/, 'dod rngam/, 'dod chags/, 'dod yon/
-
༡ ལོངས་སྤྱད་བྱར་ཆགས་ཞེན་བྱེད་པའི་བློའི་མིང་སྟེ། སྒེར་ནོར་ལ་འདོད་པ་མ་ཆེ། བཟའ་བཏུང་གིས་འདོད་པ་ཚིམས་ཞེས་པ་ལྟ་བུ།
- language:
- Tibetan
-
༢ འཁྲིག་པའི་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་མིང་སྟེ། ནད་པས་འདོད་པ་སྤྱོད་པར་འཛེམ་དགོས་ལྟ་བུ། ཚིག་བསྡུས་ན་འདོད་ཅེས་འབྲི་་ཆོག་སྟེ། ནད་པས་གནས་སྐབས་འདོད་སྤྱོད་སྤངས་ལྟ་བུ།
- language:
- Tibetan
-
༢ མངོན་པ་ནས་བཤད་པའི་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་ལྔ་ལ་འདོད་ཡོན་ལྔ་ཟེར།
- language:
- Tibetan
8. Thupten Phuntsok Dictionary
(1)རང་གི་བྱ་བར་འོས་པའི་དོན་དེའི་ཕྱོགས་སུ་བློ་ཁ་ཕྱོགས་པ་སྟེ་སྒྲུབ་འདོད་པ་ལྟ་བུ། (2)སྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཟུར་གཅིག་སྟེ་ཞེ་འདོད་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པའི་དོན། (3) ཆགས་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། སྲེད་པ། ཆང་འཐུང་འདོད་པ། རྩེད་མོ་རྩེ་འདོད་པ། རང་བདེ་བར་འདོད་པ་ལ་དཔགས་པས་གཞན་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་ཤེས་པ། (4) ཁས་ལེན་པ། རང་ལུགས་འདོད་པ་ལས་གཞན་གྱི་བཤད་སྲོལ་ཁས་མི་ལེན་པ། ནོར་འཁྲུལ་སྙིང་ཐག་པ་ནས་འདོད་ཅིང་ཁས་བླངས་པ། ཆོས་དད་བྱེད་མཁན་ཚང་མས་ལྷ་ཡོད་པར་འདོད་པ། (5) ཆགས་པའི་མིང་། འདོད་པ་ཁེངས་པ། འདོད་པ་ཆུང་བ། འདོད་པ་ཆེ་བ། འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ། (6) 〔མངོན〕འདོད་པའི་ལྷ་སྟེ་ལྷའི་སྨད་འཚོང་མ་བཅུ་གསུམ་ཡོད་པས་གྲངས་བཅུ་གསུམ་མཚོན། དེ་དག་ནི་གློག་གི་འོད་ཅན་མ་དང་། ཐིག་ལེ་མཆོག་མ། པད་དཀར་མ། ལག་བཟང་མ། དགའ་བའི་ཤིང་རྟ་མ། རབ་ཏུ་མྱོས་བྱེད་མ། མེ་ནཱ་ཀ། སྐྲ་འདྲེས་མ། ལེགས་རྒྱན་མ། མུཉྫ་སྐྱེས་མ། ཨ་ལམྦུ་ཥཱ། ཆུ་ཤིང་བརླ་ཅན་མ། སྐེད་ལེགས་མ་བཅས་སོ། ། (7) འདོད་པའི་ཁམས།
- language:
- Tibetan
9. smon lam tshig mdzod chen mo
1. ཐ་མི་དད་པ 1 ཆགས་པ་དང༌། དགའ་བ་དང༌། སྲེད་པ། ཆང་འཐུང་འདོད་པ། རྩེད་མོ་རྩེ་འདོད་པ། རང་བདེ་བར་འདོད་པ་ལ་དཔགས་པས་གཞན་སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་པ་ཤེས་པ། 2 ཁས་ལེན་པ། རང་ལུགས་འདོད་པ་ལས་གཞན་གྱི་བཤད་སྲོལ་ཁས་མི་ལེན་པ། ནོར་འཁྲུལ་སྙིང་ཐག་པ་ནས་འདོད་ཅིང་ཁས་བླངས་པ། ཆོས་དད་བྱེད་མཁན་ཚང་མས་ལྷ་ཡོད་པར་འདོད་པ། 2 1 ཆགས་པའི་མིང༌། འདོད་པ་ཁེངས་པ། འདོད་པ་ཆུང་བ། འདོད་པ་ཆེ་བ། འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ། 2 མངོན འདོད་པའི་ལྷ་སྟེ་ལྷའི་སྨད་འཚོང་མ་བཅུ་གསུམ་ཡོད་པས་གྲངས་བཅུ་གསུམ་མཚོན། དེ་དག་ནི་གློག་གི་འོད་ཅན་མ་དང༌། ཐིག་ལེ་མཆོག་མ། པད་དཀར་མ། ལག་བཟང་མ། དགའ་བའི་ཤིང་རྟ་མ། རབ་ཏུ་མྱོས་བྱེད་མ། མེ་ནཱ་ཀ། སྐྲ་འདྲེས་མ། ལེགས་རྒྱན་མ། མུཉྫ་སྐྱེས་མ། ཨ་ལམྦུ་ཥཱ། ཆུ་ཤིང་བརླ་ཅན་མ། སྐེད་ལེགས་མ་བཅས་སོ། 3 འདོད་པའི་ཁམས།
- language:
- Tibetan
10. Mahāvyutpatti: Sanskrit-Tibetan-English Vocabulary
- Sanskrit:
-
- abhilāṣaḥ
- icchā
11. Yogācāra Glossary
- Sanskrit:
-
- kānta
- kāmatā
- kāma
- niścikīrṣatā
- prati-kāṅkṣaṇatā
- prati√kāṅkṣ:pratikāṅkṣati
- prārthanā
- prārthayamāna
- spṛhayamāṇa
- spṛhā
- ruci
- sammata
- abhipreta
- abhi√laṣ:abhilaṣati
- abhilāṣa
- abhilāṣin
- arthika
- arthitva
- arthin
- āśāvat
- /iṣ:icchati
- iṣṭa
- īpsita
- utkaṅṭhā
- eṣana
- eṣin
- abhiprāya
- icchā
- ā√kāṅkṣ:ākāṅkṣamāṇa
12. Negi Tibetan-Sanskrit Dictionary
-
kri. (avi.; saka.) 1. icchati — རྟོག་གེ་ཅན་རྣམས་འདོད་པ་ལྟར༎ yathaivecchanti tārkikāḥ la.a.185kha/155; kāṅkṣati — བཀྲེས་པར་གྱུར་པ་ཟས་དག་འདོད bhakṣyaṃ kṣudhā kāṅkṣati a.ka.249kha/29.32; ākāṅkṣati — ཡོན་ཏན་གང་གང་འདོད་པ yaṃ yaṃ guṇamākāṅkṣati sū.bhā.229ka/140; abhilaṣati — དགེ་བ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཁོ་ན་འདོད་པའོ༎ kuśalasamācāramevābhilaṣati bo.bhū.99kha/127; utkaṇṭhayati—གང་གི་ཚེ་ཁྱོད་གྱོས་པོའི་ཁྱིམ་ན་འདུག་པ་དེའི་ཚེ་ནི་འགྲོགས་བཤེས་དེ་འདོད་དོ༎ tvaṃ yadā śvaśuragṛhe tiṣṭhasi tadā sapremakasyārthe utkaṇṭhayasi vi.va.201kha/1.75; uśati — དེ་ལ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི། /གནས་པར་འདོད་པའི་འོག་དག་གི། tatra bhājanalokasya sanniveśamuśantyadhaḥ
- language:
- Sanskrit
-
abhi.ko.8kha/506; uśanti icchantītyarthaḥ abhi.sphu.506; spṛhayati—གང་ཕྱིར་རྒྱ་མཚོར་ས་འོག་གནས་དེ་ལ་འདོད་པས༎ jalanidhigataṃ pātālasthaṃ yataḥ spṛhayanti tam
- language:
- Sanskrit
-
ra.vi.126ka/110; ākāḍkṣate — སྐྱེས་པ་དང་ཕྲད་པར་འདོད་དོ༎ puruṣeṇa sārdhaṃ saṃyogamākāṅkṣate śi.sa.134kha/131; īhate — བདག་གི་མིག་ནི་དེ་ལ་ལྟ་བར་འདོད༎ dṛṣṭistadālokanamīhate me a.ka.122kha/65.54; rocate — དྲོ་བར་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་བདེན་པ་ལ་ཆུང་ངུ་བཟོད་ཅིང་འདོད་དོ༎ ūṣmagatāvasthāyāṃ mṛdu satyaṃ kṣamate rocate abhi.sphu.167kha/909; iṣyate — ཅིའི་ཕྱིར…ཁྱད་པར་མེད་པ་འདི་ཡང་འདོད་ཅེ་ན kimarthaṃ punarayaṃ…aviśeṣaśceṣyate sū.bhā.169ka/61; prārthayate — ཡང་ཅི་འདོད kiṃ bhūyaḥ prārthayase a.śa.96kha/86 2. iṣyatām — དེས་ན་ངེས་པར་སྐྱོན་མེད་པར། /བྱས་དང་བཤད་པ་ཉིད་འདོད་ཀྱི༎ tena niścitanirdoṣakṛtākhyātatvamiṣyatām
- language:
- Sanskrit
-
ta.sa.113ka/978;
- language:
- Sanskrit
-
saṃ. 1. icchā — འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད༎ sarvecchāparipūrakam sū.a.197ka/98; dohadam
- language:
- Sanskrit
-
icchā kāṅkṣā spṛhehā tṛḍ vāñchā lipsā manorathaḥ
- language:
- Sanskrit
-
kāmo'bhilāṣastarṣaśca a.ko.1.8.27; icchati yayeti icchā
- language:
- Sanskrit
-
iṣu icchāyām a.vi.1.8.27; dra. བརྗོད་པར་འདོད་པ vivakṣā ta.pa.134ka/3; abhilāṣaḥ — རྣལ་འབྱོར་འདོད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ yogābhilāṣamanaskāraḥ sū.a.178ka/72; manorathaḥ — དགའ་བའི་དགའ་སྟོན་འདོད་པ ratyutsavamanorathaḥ kā.ā.330kha/2.261; vāñchā — གལ་ཏེ་ཁྱོད་ལ་ད་ལྟ་ཡང་། /སྡིག་གཞོམ་ཕུན་ཚོགས་ཐོབ་འདོད་པ། /ཡོད་ན adyāpi yadi te pāpaṃ hantuṃ prāptuṃ ca saṃpadam
- language:
- Sanskrit
-
vāñchāsti a.ka.339kha/44. 41; abhivāñchā—སྐྱོན་རྣམས་བསལ་བར་འདོད་པ་ཡིས༎ doṣatyāgābhivāñchayā ta.sa.22kha/242; ākāṃkṣā — ཐུག་མེད་མ་ཡིན་གཞན་ལ་ནི། /འདོད་པ་ལྡོག་ཕྱིར་ཞེས་བྱར་གནས༎ nānavasthā parākāṃkṣāvinivṛtteriti sthitam
- language:
- Sanskrit
-
ta.sa.108kha/950; ākāṃkṣaṇam — དེ་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་ཟད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར teṣāṃ duḥkhakṣayākāṅkṣaṇāt sū.bhā.140kha/17; abhilaṣaṇam — རོ་ལ་སོགས་པ་ལ་དྲན་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་འདོད་པ rasādiṣu smaraṇapūrvamabhilaṣaṇam ta.pa.249ka/213; lipsā — དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་བུ་ཚ་དག་།ཁྱེར ནས་ནོར་ནི་འདོད་པ་ཡིས༎ atha tau dārakau vipraḥ samādāyārthalipsayā
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.207kha/23.48; spṛhā — འདོད་པས་བརླན་པས…བཞིན་བདེ (པད )བལྟས༎ mukhāravindaṃ… dadṛśuḥ spṛhārdrāḥ a.ka.246kha/28.69; samīhā — རང་གི་དོན་འདོད་པ་དང་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་སྐྱེས་པའི་དུས་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ༎ svārthasamīhāvelāyāmasambhavāt, narakādisambhave ca pra.a.101ka/108; འདི་ལྟར་དེའི་ལྟོས་པ་ནི་དེ་ལྟར་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ yatastathāvṛttireva tasyāpekṣā, na tu samīhā ta.pa.226kha/168; āśā — དེས་ན་དེ་དག་རྣམས་ལ་ནི། /རྟག་པ་ཉིད་འདོད་རྒྱུ་མཚན་མེད༎ prāpnuvanti tatasteṣu nityatāśā'nibandhanā
- language:
- Sanskrit
-
ta.sa.95kha/843; pratyāśā — རིག་བྱེད་གང་ཁོ་ནའི་ཚད་མ་ཉིད་བརྟན་པར་བྱེད་པར་འདོད་པས yasyaiva vedasya prāmāṇyasthirīkaraṇapratyāśayā ta.pa.258ka/987; āśaṃsā — གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ༎ parataḥprāmāṇyāśaṃsāyāmanavasthāprasaṅgāt ta.pa.217ka/904; vivakṣā — འདོད་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ཡི། /བརྡ་ནི་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན༎ vivakṣāmātrasambhūtasaṅketānuvidhāyinaḥ
- language:
- Sanskrit
-
ta. sa.20kha/219; chandaḥ — དེའི་ཕྱིར་སིམ་པར་འདོད་པས་བརྒལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ལྟུང་བ་མེད་དོ༎ tasmāt prahlādanacchandenāvatāraṇādāvanāpattiḥ vi.sū.44kha/56; arthaḥ — ལིང་ང་སོགས་པ་སྒྲ་ཡི་གནས། /སྒོམ་པ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན། /ཀུན་འདོད་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ལ། /ཡོད་པ་འདི་ནི་གཞན་ཡིན་ནོ༎ śabdātmabhāvanāmāhuranyāmeva liṅādayaḥ
- language:
- Sanskrit
-
iyantvanyaiva sarvārthā sarvākhyā teṣu vidyate
- language:
- Sanskrit
-
pra.a.13ka/15; ruciḥ — འདོད་པ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཚིག་བསྡུས་པ་དང་བར་མ་དང་རྒྱ་ཆེན་པོ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ rucirapi trividhā—saṃkṣiptamadhyavistaragrantharucitvāt abhi.bhā.36kha/63; abhiruciḥ — རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མའི་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཡིན་པས svasantānapūrvavijñānasyaivābhiruciviśeṣāt pra.a.79ka/86; utkaṇṭhā — དེ་ལ་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་དང་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལ་བརྩོན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་འདོད་པ་དང་མི་དགའ་བ་དང tatra paritama(paritāpa)nā yā naiṣkramyaprāvivekyaprayuktasya kliṣṭā utkaṇṭhā, aratiḥ śrā.bhū.156ka/399; མི་བདག་གིས། /འདོད་པའི་གདོན་ནི་མ་བཏང་སྟེ༎ nṛpatirnotkaṇṭhāgrāhamatyajat a.ka.182ka/20. 79; prārthanā — འདི་ནི་དཀའ་ཐུབ་ཆེ་བས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་བདག་པོའི་དཔལ་ཐོབ་པར་བྱ་བའང་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་འགྲུབ་པར་རིག་ནས tapaḥprakarṣādasya prārthanāmātrāpekṣaṃ tridaśapatilakṣmīsamparkamavagamya jā.mā.33ka/38; འགྲོ་བ་དང་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་དང་འདོད་པ་དང… དེ་དག་ནི་ཀྱེ་བྲམ་ཟེ་ཁྱོད་ཀྱི gatiścyutirupapattiḥ prārthanā…etadbho brāhmaṇa tvadīyam la.a.126kha/72; lobhaḥ — འདོད་པའི་ཞགས་པ lobhapāśaḥ jā.mā.10kha/10; vi.sū.61ka/77; tṛṣṇā — ལེགས་པར་ཟིན་ན་ཕྱི་མ་དང་། /ཕྱི་མ་འདོད་པས་དེ་སྤང་བྱ༎ susamāptaṃ ca tanmuñceduttarottaratṛṣṇayā
- language:
- Sanskrit
-
bo.a.23ka/7.66; praṇidhānam — དབང་པོ་གཅིག་གི་ཤེས་པའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་མིག་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་དངོས་པོ་གཉིས་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟོས་པ་ན་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་འདྲེ་བ་ཞེས་བྱའོ༎ ekendriyajñānagrāhyaṃ locanādipraṇidhānābhimukhaṃ vastudvayamanyonyāpekṣamekajñānasaṃsargi kathyate nyā.ṭī.50ka/101 2. madaḥ — འདོད་པས་རྒྱས་པའི་བྱ་རྒོད་ཀྱིས། /མཆུ་གཅོད་འདོད་ལྡན་དག་གིས་བཞིན༎ khaṇḍayatyadharaṃ gṛdhraḥ kāmīva madanirbharaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.217kha/24.109; anaṅgaḥ — འདོད་པ་བསྟེན་པ anaṅgasevā vi.sū.52kha/67; smaraḥ — འདོད་པས་གཟིར་ན་རིགས་པའི་ལུགས། /མཁས་པ་རྣམས་ཀྱང་མི་དྲན་ནོ༎ vidvāṃso'pyucitāṃ nītiṃ na smaranti smarāturāḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.182ka/20.79; madanaḥ — ཆང་འདྲའི་མིག་ལྡན་ཟུར་མིག་གི་།མཚོན གྱིས་འདོད་པ་འདི་རྒྱལ་ཏེ༎ madano madirākṣīṇāmapāṅgāstro jayedayam
- language:
- Sanskrit
-
kā.ā.337kha/3.79 3. = འདོད་ལྷ kāmaḥ — འདོད་པའི་ཆུང་མ་གཞན་བཞིན་དེ་མཐོང་ནས༎ vilokya tāṃ kāmavadhūmivānyām a.ka.295kha/108.24; smaraḥ — འདོད་པའི་དགའ་མ་སྐྱེ་བ་གཞན་ཐོབ་བཞིན༎ janmāntarasyeva ratiḥ smarasya a.ka.51ka/59.10; anaṅgaḥ — འདོད་པ་ལ་ནི་ཐལ་མོ་སྦྱོར༎ anaṅgāyāñjaliṃ dadhe kā.ā.337kha/3.79; kandarpaḥ — g.ཡོན་མིག་འདོད་པ་གཏུམ་པོ་འདི། /ངེས་པར་བདག་ལ་བརྩེ་བ་མེད༎ kāmaṃ kandarpacaṇḍālo mayi vāmākṣi nirdayaḥ
- language:
- Sanskrit
-
kā.ā.320kha/1.64 4. matam — བྱ་བ་དག་པ་ངེས་སྦྱོར་དུ། /སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པ་ནི༎ śuddhakāryaniyogavādināṃ matam pra.a.11kha/13 5. abhyanujñā — འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་འདོད་པ་ཉིད་དོ༎ abhyanujñā lokasammatatvam ta.pa.135ka/721 6. = འདོད་པ་ཉིད kāmatā — བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རྒྱལ་པོ་དེའི་རབ་ཏུ་མཛའ་བར་འདོད་པ…ཤེས་ནས bodhisattvastasya rājñaḥ parāṃ prītikāmatāmavetya jā.mā.127ka/146; eṣitā—བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དགའ་བ་གང་ཡིན་པ་དང་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དང yā sattveṣu bodhisattvasya priyatā yā ca hitasukhaiṣitā sū.bhā.194ka/93; chandikatā — ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་འདི་དག་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང་འདོད་པས་གུས་པ་མཆོག་ཏུ་བསྐྱེད་པར་བྱ eteṣveva tvayā dharmeṣu gauravamutpādayitavyaṃ bhūyasyā mātrayā arthikatayā chandikatayā ca a.sā.432ka/243; lāmpaṭyam — སྲོག་ཆགས་ཟ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར prāṇibhakṣaṇalāmpaṭyāt ta.pa.192ka/100 7. = མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ལས iṣṭam, kratukarma — atha kratukarmeṣṭam a.ko.2.7.28; ijyate iṣṭam
- language:
- Sanskrit
-
yaja devapūjādau a.vi.2.7.28 8. kāmaḥ, puruṣārthaviśeṣaḥ — trivargo dharmakāmārthaiścaturvargaḥ samokṣakaiḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ko.2.7.57;
- language:
- Sanskrit
-
pā. 1. kāmaḥ — འདོད་པའི་ཁམས kāmadhātuḥ abhi.ko.7ka/380; འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། མདོར་བསྡུ་ན་ཁམས་ཀྱི་ཟས་དང་འཁྲིག་པ་དང་ལྡན་པའི་འདོད་ཆགས་ཡིན་ཏེ ko'yaṃ kāmo nāma ? samāsataḥ kavaḍīkārāhāramaithunopasaṃhito rāgaḥ abhi.bhā.110ka/385 2. icchā, guṇapadārthabhedaḥ ma.vyu.4614; mi.ko.101kha;
- language:
- Sanskrit
-
nā. ṭakkiḥ, krodhaḥ — དེ་བཞིན་དུ་ཡ་ཝ་ར་ལ་ནི་གྲངས་བཞིན་དུ་དབྱུག་པ་སྔོན་པོ་དང་མི་ག.ཡོ་བ་དང་འདོད་པ་དང་སྟོབས་པོ་ཆེར་འགྱུར་རོ༎ evaṃ yathāsaṃkhyaṃ bhavati—ya va ra la nīladaṇḍaḥ, acalaḥ, ṭakkiḥ, mahābalaḥ vi.pra.53ka/4.80;
- language:
- Sanskrit
-
vi. 1. utsukaḥ — དེ་ནི… /མཆོག་ཏུ་བལྟ་ནི་འདོད་པར་གྱུར༎ draṣṭuṃ so'bhavadbhṛśamutsukaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.242ka/28.22; རང་ཡུལ་འགྲོ་བར་འདོད་པ svadeśagamanotsukaḥ a.ka.135kha/67.17; མཛེས་མ་བལྟ་བར་འདོད་པ sundarīdarśanotsukaḥ a.ka.107kha/10.87; abhilāṣī — དེ་ལ་སྲིད་པ་འདོད་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ tatra bhavābhilāṣiṇo dvividhā veditavyāḥ ra.vyā.89ka/27; abhilāṣukaḥ — འཁོར་བའི་བདེ་བ་འདོད་པས saṃsārasukhābhilāṣukaiḥ bo.pa.47ka/7; kāmaḥ — མཐོ་རིས་འདོད་པ་སྦྱིན་སྲེག་གིས་མཆོག་སྦྱིན་བྱའོ༎ svargakāmo'gniṣṭomena yajeta ta.pa.131kha/713; pra.a.7ka/8; kāṅkṣī — ཡང་ན་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་པ་རྣམས་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དག་གོ། athavā saṃbodhikāṅkṣiṇāmeva viśeṣaṇāni bo.pa.47ka/7; ākāṅkṣī — བརྩོན་མེད་འབྲས་བུ་འདོད་པ་དང་༎ nirudyamaphalākāṅkṣin bo.a.20kha/7.13; abhikāṅkṣī — ཡོན་ཏན་འདོད་པ guṇābhikāṅkṣī rā.pa.235ka/129; kāṅkṣakaḥ — གཞན་པའི་སེམས་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་ཀྱང་། /དངོས་གྲུབ་འདོད་པས་མི་གནས་སོ༎ kṣaṇamapyanyacittaḥ sanna tiṣṭhet siddhikāṅkṣakaḥ
- language:
- Sanskrit
-
he.ta.14ka/44; lālasaḥ — དཔྱོད་པ་པ་རྣམས་རང་རང (རང་དབང )གིས། /ཐོས་པ་འདོད་པས་འདི་ལྟར་གནས༎ iti mīmāṃsakāḥ prāhuḥ svatantraśrutilālasāḥ
- language:
- Sanskrit
-
ta.sa.119ka/1024; མཐོང་བར་འདོད་པ darśanalālasaḥ jā.mā.35ka/40; īpsuḥ — གྲགས་འདོད་རྣམས་ཀྱིས kīrtimīpsubhiḥ kā.ā.322ka/1.105; gṛdhraḥ — ལག་འགྲོ་གང་། /ཟ་འདོད་གདེངས་ཅན་དགྲ་ཡིས་ནི༎ bhujagagrāsagṛdhraḥ phaṇidviṣaḥ a.ka.309kha/108.147; gṛdhnuḥ u.vṛ.38kha/; arthī — ཤེས་འདོད་རྣམས་ལ jñānārthinām jā.mā.3kha/2; ཟས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཟས annamannārthibhyaḥ jā.mā.7kha/7; arthikaḥ — ཕོངས་ཤིང་འདོད་པ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས vighātārthikaśīlam bo.bhū.74ka/95; prekṣaḥ — རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འདོད་པའི་མི་དེ་སླར་བཏང་བ་ན་ནི་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འདོད་པའི་མི་ཕྱིར་བཏང་བའོ༎ tasya pravrajanaprekṣasya puruṣasya pratyākhyānaṃ pravrajanaprekṣapuruṣapratyākhyānam abhi.sphu.268kha/1088; vi.sū.8kha/9; eṣī — མི་ཕན་འདོད་པའི་མི་རྣམས་ནི༎ narāṇāmahitaiṣiṇaḥ jā.mā.114ka/132; kāmī — འདོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེའོ༎ kāmiṣu sattveṣu saṃjāyate sū.bhā.214ka/119; kāminī — དཔེར་ན་འདོད་པས་གདུངས་པ་འདོད་པ་གོམས་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ༎ yathā kāminīṃ bhāvayataḥ kāmāturasya ta.pa.299ka/1059; vallabhaḥ — བདག་ནི་འདོད་པ་གང་ཡིན་དེ། /ཇི་ལྟར་དེ་ནི་འཇིག་པར་འདོད༎ yasyātmā vallabhaḥ tasya sa nāśaṃ kathamicchati
- language:
- Sanskrit
-
pra.a.140kha/150; vatsalaḥ — ཁྱོད་ནི་འགྲོན་ལ་དགའ་ཞིང་ཡོན་ཏན་འདོད༎ priyātithitvaṃ guṇavatsalasya te jā.mā.127ka/146;
- language:
- Sanskrit
-
bhū.kā.kṛ. iṣṭam — དེ་དག་ཉིད་ནི་སར་འདོད་དོ༎ ta eveṣṭā hi bhūmayaḥ sū.a.255kha/175; abhīṣṭam — གང་ཞིག་ཀུན་མཁྱེན་འདོད་པ་ཡིན༎ sarvajña iti yo'bhīṣṭaḥ ta.sa.118ka/1018; vāñchitam — ཁྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་གང་། /དེ་ནི་འབད་མེད་ལག་པའི་རྩེ་ན་གནས༎ tava vāñchitaṃ yat tadaprayatnopanataṃ karāgre a.ka.300kha/108.63; ākāṅkṣitam — སྐྱེས་བུས་དེའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་གཞན་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ༎ na ca tatsādhyaṃ phalāntaramākāṅkṣitaṃ puruṣeṇa ta.pa.235kha/942; abhīpsitam—གང་ཞིག་འདོད་པ་གནང་བར་མཛོད༎ dīyatāṃ yadabhīpsitam a.ka.24kha/3.62; samabhilaṣitam — འདོད་པའི་དོན་མེད་པར་བྱེད་པའི་སྤྲེའུ་དེ་རྣམས་ལ samabhilaṣitārthavipralopinastān vānarān jā.mā.159kha/183; īhitam — སྟོན་བྱེད་ཡིན་ཕྱིར་ཐོག་མེད་པས། /འདོད་པ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པ་ཡིན༎ upadeśa ityanāditvāt samāptaṃ sarvamīhitam
- language:
- Sanskrit
-
pra.a.33ka/38; samīhitam — དེ་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་ངོ་བོ་ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པ་ཅན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ tasya ca yathāsamīhitarūpānupādānatve sādhye pra.vṛ.321ka/70; abhirucittam — དགེ་འདུན་འདོད་ནའོ༎ abhirucitasaṅghasya vi.sū.57ka/71; prārthitam — ཐབས་མ་ཡིན་པ་ནི་རིང་མོ་ཞིག་ཏུ་བཙལ་ཀྱང་འདོད་པའི་དོན་འཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ na cānupāyena ciramapi prayujyamānaḥ prārthitamarthaṃ prāpnoti sū.bhā.131kha/4; abhipretam — ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འདོད་པའི་གནས་སུ་སྐྱེ་བ karmavaśenābhipretasthānopapattiḥ sū.bhā.251ka/169; utkaṇṭhitam — མགྲིན་པའི་བར་དུ་རབ་ཏུ་འདོད་པས་འཐུང་༎ piba haṭhādākaṇṭhamutkaṇṭhitaḥ a.ka.309ka/40.26; abhimatam — དམངས་རིགས་ལ་སོགས་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་དམིགས་སོ༎ śūdrādyabhimatānāmapi saivākṛtirupalabhyate pra.a.8kha/10; sammatam — སྐྱོན་མེད་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ནི། /འཇིག་རྟེན་འདོད་པའི་ཚད་མ་ཡིན༎ aduṣṭakāraṇārabdhaṃ pramāṇaṃ lokasammatam
- language:
- Sanskrit
-
pra. a.18kha/21; anumatam—དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཚིག་དགའ་བ་སྟོན་པ་སྨྲས་པ་དེས་གྲོག་པོ་ནས་དབྱུང་བར་འདོད་པར་ཤ་ར་བྷས་རིག་ནས atha śarabhastasya rājñaḥ prītisūcakena tenābhivyāhāreṇānumatamuddharaṇamavetya jā.mā.148ka/171; abhipannam — སྐྱེ་བོ་དམ་པ་འདོད་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན༎ bhajasva mārgaṃ sujanābhipannam jā.mā.145ka/168;
- language:
- Sanskrit
-
avya. kāmam — kāmaṃ prakāmaṃ paryāptaṃ nikāmeṣṭaṃ yathepsitam
- language:
- Sanskrit
-
a.ko.2.9.57; kāmyate sarvairiti kāmam a.vi.2.9.57;
- language:
- Sanskrit
-
kṛ. ākāṅkṣamāṇaḥ ma.vyu.7229; samāśaṃsan — བདག་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་དག་ལས་འདོད་ཅིང anekaṃ śabdamātmani tebhyaḥ samāśaṃsan vā.nyā.329ka/26; dra. འདོད་པ་ན།
- language:
- Sanskrit
'dod pa/ has 4 other terms directly related to it, which are presented here.
- Sanskrit:
-
- kānta, kāmatā, kāma, niścikīrṣatā, prati-kāṅkṣaṇatā, prati√kāṅkṣ:pratikāṅkṣati, prārthanā, prārthayamāna, spṛhayamāṇa, spṛhā, ruci, sammata, abhipreta, abhi√laṣ:abhilaṣati, abhilāṣa, abhilāṣin, arthika, arthitva, arthin, āśāvat, /iṣ:icchati, iṣṭa, īpsita, utkaṅṭhā, eṣana, eṣin, abhiprāya, ā√kāṅkṣ:ākāṅkṣamāṇa
- abhilāṣaḥ
- icchā