- dgongs pa/
- ID:
- T33404
- དགོངས་པ (Tibetan, Tibetan script, Original)
- > dgongs pa/ (Tibetan, Latin script, Transliteration-THL Extended Wylie Transliteration)
- > gongpa (Tibetan, Latin script, Transcription-THL Simplified Tibetan Transcription)
David Higgins Lexicon of Tibetan Buddhist Topics and Terminology
- is part of the phrase
- dgongs pa bzhi dang ldem por dgongs pa bzhi/
- is a paired term with
- ldem por dgongs pa bzhi/
- has as a division
- dgongs pa bzhi/
Passages
Passage
'di ltar rgyal ba'i bka' rnams las tha snyad sna tshogs kyi sgo nas dgongs pa sna tshogs bstan pa thams cad kyi zhe phugs ni/ chos gnyis su med pa'i don 'di nyid bstan par bya ba'i ched yin te/ rgyal ba thams cad la dgongs pa'i phugs 'di las gzhan mi mnga' bas na/ de'i phyir dgongs pa thams cad kyi zhe phugs zhes bya'o/
Note
In this passage, Rong zom pa goes on to specify the dgongs pa of the Śrāvaka (characteristics of gang zag and chos), Yogācāra (three svabhāvas) and Madhyamika (two realities) traditions but concludes that these are not the ultimate (zhe phugs). He then discusses the ultimate [172.1].
by David Higgins
Passage
b. dgongs ldem dgongs kyi khyad par
i) dgongs pa bzhi bshad
de dag rang bzhin gsal bar bya ba dang
don gyi dgongs pa rtogs par bya ba'i phyir
dgongs ldem gnyis bshad dang po dgongs pa ni
cung zad sgro btags bshad du yang yod la
gdul bya'i yul rnams re shig kha drang ba
gcig pu'i slad du ma yin dgos ched dang
bcas nas dgongs pa rnam bzhir ston pa ste
(1) mnyam pa nyid dgongs 'gal ba'ang gcig tu bstan [431.1]
(2) don gzhan la dgongs dpyad na ma grub bstan
(3) kun gzhan la dgongs 'bad med 'thang rgya bstan [432.3]
(4) gang zag la dgongs te de'i [82] mchog 'dzin smad/
ii) ldem dgongs bzhi bshad
ldem por dgongs pa gdul bya gang zhig gi [433.5]
blo la mi chud yid gnyis gnas thob rnams
de nyid dga' ba'i ming dang cha ldan gyi
rnam par kyogs nas yang dag lam gzud phyir
tshig mthun don mi mthun par bshad pa ste
dbye na (1) zhugs pa (2) mtshan nyid (3) gnyer po (4) bsgyur
(1) zhugs pa ldem dgongs gang zhig nyan thos dag [434.3]
stong pas skrag nas theg chen spong ba la
gzugs yod smos pas grub par go nas 'jug
snang tshod rmi lam lta bur dgongs pa'o/
(2) mtshan nyid ldem dgongs ngo bo nyid med don [435.6]
shes pa'i don du rim bzhin kun brtags dang
gzhan dbang yongs grub rnam pa gsum dag las
dang por mtshan nyid ngo bo nyid med dang
gnyis par skye ba ngo bo nyid med dang
gsum par don dam ngo bo nyid med pas
chos rnams brjod pa zab pa dag tu ston/
(3) gnyen po ldem dgongs gzhan gyi log rtog ldog [437.5]
sku tshe rigs dang sku bongs tshad kyis min
sangs rgyas thams cad gzugs sku chos skur mnyam
tshogs kyi yul la'ang mnyam pa lta bur dgongs
(4) bsgyur ba ldem dgongs bsad bya ma yin pa'i [439.4]
pha ma gsod dang de bzhin bcom bya min
rgyal po dang ni gtang sbra can [83] gnyis bcom
sred len kun gzhi sogs la btags pa'i don
rnal mar bzung na nor pa chen po'o/
iii) de gnyis kyi khyad par
mdor na dgongs dang ldem po'i khyad par ni
dgongs pa yid la rnam par bzhag pa tsam
yin gyi pha rol bzung la ltos pa min
ldem por dgongs pa pha rol bzung ba la
ltos pa'i rnam 'byed gsung rab blta ba'i mig/
Note
In this passage, 'Jigs med gling pa renders Klong chen pa's discussion of the four dgongs pa and ldem por dgongs pa from the Sems nyid ngal gso {116036} into meter. Yon tan rgya mtsho's commentary relies heavily on Klong chen pa as well.
by David Higgins
Passage
de la dgongs pa zhes bya ba ni/ "a ba sandi" (abhisandhi) zhes bya ba'i sgra/ tshig gang gzugs por ma bstan te lnge'u dang zur gyis ston pa la bya/ a ba pra ya (abhipraya) zhes bya ba'i sgra/ tshig gzhan dang gzhan gyis don gzhan dang gzhan bstan par bya ba yod pa la bya ste/ bsdus na ldem por dgongs pa'am dgongs pa zhes bya'o/
Note
In this passage, Rong zom pa discusses the meaning of dgongs pa, "intention,” based on interpretations of the Sanskrit.
by David Higgins
Other Dictionaries
1. Jeffrey Hopkins Dictionary
Hopkins' Translations: thought [hon. of bsam pa]; notion; significance; intention
Others' Translations: {C}intent(ion); desire; purpose; attempt (to hurt); veiled; indirect; with hidden meaning; grace(?)
Sanskrit: {LCh,C,MSA}abhiprāya; {L}abhiprāyika; {C}samanvāhāra; {MSA}anusaṃdhi; {MSA}abhisaṃdhi; {MSA}āśaya; {MSA}bhāva; {MSA}saṃdhi; abhipreta
- language:
- English
2. Dan Martin Dictionary
1. Buddhathought. 2. When preceded by genitive--intended meaning (of)..., the meaning behind..., intention. 3. Underlying meaning/purpose. Skt. sandhi—conjunction, transition; abhisandhi—purpose, intention; aśa—wish, desire prospect. Intimation, implication, intention. Thurman. Sometimes, 'permission.' Germano, Poetic Thought 959.
- language:
- English
3. Rangjung Yeshe Dictionary
-
དགོངས་པ་སངས་རྒྱས་ཀུན་དང་དབྱེར་མེད་པར་བཞུགས་ his wisdom mind is inseparable from that of all the Buddhas
- language:
- Tibetan
-
དགོངས་པ་, དགོངས་པ་, དགོངས་པ་, དགོངས་ trans. v. . (h) Of བསམ་པ་. 1) mind, frame of mind, attitude, intention, thought, consideration, viewpoint, idea. 2) [to emphasize the honorific] enlightened intent, wisdom mind, realization, insight, vision, wisdom, meditation, deep experience. 3) to think, consider, concentrate upon, reflect, understand, give thought to, care for, feel, regard, realize, know, decide, intend. 4) meaning, intent, implication, understanding, cognizance, necessity, intimation, interpretation; ཀྱི་དགོངས་པ་ enlightened intent behind. 5) implicative, meant for, intended to be. 6) deepest sense, primordial condition, deep structure
- language:
- Tibetan
-
intent, realization [thd]
- language:
- English
4. Ives Waldo Dictionary
1) (Tha dad pa [h]. think, consider, reflect, consider[ation], concentrate on, give thought to, wish, thought, idea; 2) mind [h]; 2) essential essence of thinking, intention, mean for, intend to be, [deepest] sense/ meaning; 3) leave of absence, day off [Nad dgongs zhu ba,...Dgongs pa khrol ba,...Dgongs pa rtsa yang,...Dgongs pa rang zhu,...De ring las khungs su yong mi dgos pa'i dgongs pa zhu ba]; 4) realization, insight, vision, meditation, (enlightened [wisdom] [mind], understand[ing], cognizance, know[ing]; 5) care for, feel, regard; 6) decide; 7) great necessity; 8) implication, implicative, intimation; 9) deep experience/ structure, primordial condition
- language:
- English
5. Jim Valby Dictionary
spiritual horizon, vision, primordial state, deep experience, realization, primordial condition, deepest sense, deep structure, intentionality, Mind, intention, state, mind, consideration, thought, opinion, view, to contemplate, intend, think, reflect, meditate, consider, permission, thought, fundamental principles, method of knowledge, principle of knowledge, Mind, true state, enlightened intent, intent, state of knowledge, state of realization
- language:
- English
6. Richard Barron Dictionary
-
. . . kyi dgongs pa - enlightened intention behind/ perspective/ outlook concerning . . .
- language:
- English
-
[for Dzogchen] enlightened intent(ion) [for lower approaches] enlightened perspective/ outlook
- language:
- English
7. bod rgya tshig mdzod chen mo
[459] 1. ༼ཐ་དད་པ༽ བསམ་བློ་གཏོང་བའམ་སེམས་པའི་ཞེ་ས། ... ཐུགས་ལ་དེ་ལྟར་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་རེད། ... ཞུ་དོན་འདི་དག་ཐུགས་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ་བ། ... འདི་སྙམ་དུ་དགོངས་པ། ... 2. ... 1༽ སེམས་ཀྱི་ཞེ་ས། ... དགོངས་པ་ཆེན་པོ། ... དགོངས་པ་དཀྲུགས་པ། ... གནས་ལུགས་རྟོགས་པའི་དགོངས་པ་ཟབ་པོ། ... རྟག་ཏུ་མི་དམངས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ལ་དགོངས་པ་བཞེས་པ། ... གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་ཁྱེད་ཀྱིས་དགོངས་པ་ཟབ་བཞེས་ཀྱིས་བརྟག་དཔྱད་གནང་རོགས། ... 2༽ བསམ་དོན་སྙིང་པོ། ... རྟོགས་དཀའ་བའི་གཞུང་དོན་གྱི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བ། ... 3༽ གནང་བ། ... ནད་དགོངས་ཞུ་བ། ... དགོངས་པ་ཁྲོལ་བ། ... དགོངས་པ་རྩ་ཡང། ... དགོངས་པ་རང་ཞུ། ... དེ་རིང་ལས་ཁུངས་སུ་ཡོང་མི་དགོས་པའི་དགོངས་པ་ཞུ་བ། ...
- language:
- English
8. Thupten Phuntsok Dictionary
(1)〔ཐ་དད་པ〕བསམ་བློ་གཏོང་བའམ་སེམས་པའི་ཞེ་ས། ཐུགས་ལ་དེ་ལྟར་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་རེད། ཞུ་དོན་འདི་དག་ཐུགས་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ་བ། འདི་སྙམ་དུ་དགོངས་པ། (2)སེམས་ཀྱི་ཞེ་ས། དགོངས་པ་ཆེན་པོ། དགོངས་པ་དཀྲུགས་པ། གནས་ལུགས་རྟོགས་པའི་དགོངས་པ་ཟབ་པོ། རྟག་ཏུ་མི་དམངས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ལ་དགོངས་པ་བཞེས་པ། གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་ཁྱེད་ཀྱིས་དགོངས་པ་ཟབ་བཞེས་ཀྱིས་བརྟག་དཔྱད་གནང་རོགས། (3) བསམ་དོན་སྙིང་པོ། རྟོགས་དཀའ་བའི་གཞུང་དོན་གྱི་དགོངས་པ་འགྲེལ་བ། (4) གནང་བ། ནད་དགོངས་ཞུ་བ། དགོངས་པ་ཁྲོལ་བ། དགོངས་པ་རྩ་ཡང་། དགོངས་པ་རང་ཞུ། དེ་རིང་ལས་ཁུངས་སུ་ཡོང་མི་དགོས་པའི་དགོངས་པ་ཞུ་བ།
- language:
- Tibetan
9. Yogācāra Glossary
- Sanskrit:
-
- manas
- smaratā
- smṛtitā
- samanvāharatā
- anu√smṛ:anusmarati
- abhipreta
- ābhiprāyika
- ābhoga
- abhiprāya
- citta
10. Lokesh Chandra Tibetan-Sanskrit dictionary
- Sanskrit:
-
- abhiprāya
- abhisandhi
- āśaya
- āśā
- cintayanti
- buddhi
- bhāva
- manoratha
- vigarha
- saṃkocana
- sandhā
- sandhi
- samanvāhāra
- samanvāhṛta
- smṛti
- citta
11. Negi Tibetan-Sanskrit Dictionary
-
kri. manyate — dūtena kālamārocayati
- language:
- Sanskrit
-
samayo bhadanta, sajjaṃ bhaktaṃ yasyedānīṃ bhagavān kālaṃ manyata iti a.śa.6ka/5; saṃlakṣayati བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགོངས་པ bhagavān saṃlakṣayati vi.va.140ka/2.86;
- language:
- Sanskrit
-
saṃ. 1. = བསམ་པ abhiprāyaḥ དགོངས་པའི་དོན abhiprāyārthaḥ sū.a.152ka/36; kimarthaṃ punastena tenābhiprāyeṇaikayānatā buddhairdeśitā sū.a.175ka/69; sandhiḥ — sandhirabhiprāyaḥ yo.ra./145; gambhīrasandhinirmokṣaṇaṃ ca dvayena saṃgrahārthamāmiṣeṇa dharmeṇa ca yathākramam sū.a.250ka/168; abhisandhiḥ — tatrābhisandhiṃ darśayati sū.a.188ka/85; anusandhiḥ — āśrayalakṣaṇadharmārthasūcanāt sūtram… artho'nusandhiḥ sū.a.164kha/56; tātparyam — དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ tātparyapañjikā ka.ta.3880; āśayaḥ — āśrayeṇāśayenāpi karmaṇā te samā matāḥ sū.a.159kha/48; དགོངས་པ་གཅིག་པའི་སྦྱོར་བ ekāśayaprayogaḥ sa.du.145/144; bhāvaḥ — vimadhyabhāvād api hīnaśobhe yāyāṃ na satkāravidhau svayaṃ cet jā.mā.260/151; དགོངས་པ་གཅིག་པ ekībhāvaḥ a.ka.7.64; matam — ཐུབ་པའི་དགོངས་པའི་རྒྱན munimatālaṃkāraḥ ka.ta.3903 2. = སེམས། ཡིད cittam — དགོངས་པ་བསྐྱེད་པའི་མོད་ལ sahacittotpādāt a.śa.36ka/32; manaḥ — te cāsya sarve putrasyaiva bhrāturiva kalyāṇairmanobhiḥ pratyanukampante bo.bhū.84ka/106 3. = བློ། བློ་གྲོས buddhiḥ — གང་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱི་དགོངས་པའི་དཀྱེལ། གཏིང་དང་ཕ་རོལ་མེད་བརྟགས་ན yadā te buddhigāmbhīryamagādhāpāramīkṣyate śa.bu.35 4. āśayaḥ, cittacaitasikasamudāyaḥ — དགོངས་པ་དག་པ āśayaśuddhiḥ śa.bu.14; = སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོགས śa.ṭī.14 5. sandhyā — དགོངས་པའི་སྐད sandhyābhāṣā vi.pra.110ka/3.35; he.ta.18kha/60; sandhiḥ — དགོངས་པའི་སྐད་ཀྱི་འགྲེལ་པ sandhibhāṣāṭīkā ka.ta.1206. 6. (pā.) abhiprāyaḥ — དགོངས་པ་བཞི catvāro'bhiprāyāḥ abhi.sa.bhā.84kha/114 7. = འདོད་པ manorathaḥ — དགོངས་པ་རྫོགས་པ pūrṇamanorathaḥ la.vi.171kha/259; sadyaḥ praśāntendriya eva tasthāvevaṃ sthito buddhamanorathena a.śa.136kha/26 8. = དགོས་པ prayojanam — སངས་རྒྱས་སྤྱན་ལ་སོགས་པ་ཡིས། དེ་བས་དགོངས་པ་ཡོད་མ་ཡིན buddhānāṃ cakṣurādibhirato naiva prayojanam jñā.si.2.34; prayojanamanutpādamanutpādārthameva ca
- language:
- Sanskrit
-
ye vai jānanti yuktijñāste'bhibudhyanti mannayam
- language:
- Sanskrit
-
prayojanaṃ dṛṣṭisaṃkocamanutpādamanālayam la.a.184ka/152 9. ābhogaḥ — tatrāsaṅgajñānaṃ yadābhogamātrādeva sarvatrādhiṣṭhitaṃ tvaritamasaktaṃ jñānaṃ pravartate bo.bhū.53ka/62 10. smṛtiḥ — sarvatathāgatasmṛtipradīpena ca dhāraṇīmaṇḍalena ga.vyū.150ka/234; ཁྱོད་ཀྱི་བློ་གྲོས་དགོངས་པ་དག་རྣམ་དག་བྱིས་པའི་བར་ལ་གྲགས ābālebhyaḥ prasiddhāste matismṛtiviśuddhayaḥ śa.bu.51, 80; དགོངས་པ་ནི་ཡུལ་ལ་འདོད་པའོ śa.ṭī.80.
- language:
- Sanskrit
-
bhū.kā.kṛ. abhipretam — yatsattveṣu bodhisattvasya prema so'tra rāgo'bhipretaḥ sū.a.189ka/86; cintitam — āścaryaṃ bhadanta yadbhagavatā sarvaṃ cintitamātraṃ samṛdhyatīti a.śa.55kha/47; ākūtam — naiva kiñcittasya tādṛśasya nīlādivyatirekeṇānupalakṣaṇādityākūtamasya vā.ṭī.72kha/28; samanvāhṛtam — sadā samanvāhṛtaśca bhavati buddhaḥ śi.sa.83kha/82.
- language:
- Sanskrit
dgongs pa/ has 3 other terms directly related to it, which are presented here.